Đồng Shiba Inu: tôi đã tự đếm lại từng giao dịch đốt trên sổ cái Ethereum
Shiba Inu (SHIB) là một memecoin chạy trên Ethereum, và hợp đồng của nó không có hàm in thêm token. Số SHIB chỉ có thể giảm qua đốt coin, tức gửi token tới nơi không ai lấy ra được hoặc xóa hẳn khỏi sổ sách. Tôi tự gom mọi giao dịch đốt trên sổ cái Ethereum và đối chiếu với số dư thật. Gần như toàn bộ lượng đã đốt hóa ra đến từ một giao dịch của ví Vitalik Buterin vào tháng 5/2021.
Trên Google, người ta hay hỏi SHIB có lên được 1 đồng, 1 cent hay 1 đô không. Ba mốc này cách nhau hàng chục nghìn lần, nên tôi tính riêng từng mốc bằng phép nhân. Sau đó là tỷ lệ đốt Shiba Inu thật sự lớn cỡ nào và đồng Shiba ra đời năm nào. Cuối bài là cách chọn mạng khi gửi SHIB và mua Shiba ở đâu bằng VND.
Nội dung bài viết (13)
SHIB lên 1 đồng, 1 cent hay 1 đô cần vốn hóa bao nhiêuĐồng Shiba Inu là gì, ra đời năm nào1 triệu tỷ SHIB đi đâu trong ba ngày đầu tiênTháng 5/2021, ví Vitalik đốt 410 nghìn tỷ SHIB trong một giao dịchShiba Inu có đốt coin không, và vì sao mỗi trang ghi tổng cung một khácSố liệu tôi tự đo: đã đốt bao nhiêu, còn lại bao nhiêu (25/9/2026)Đọc tin «tỷ lệ đốt SHIB tăng vọt» thế nào cho đúngShibarium và BONE đốt SHIB từ phí ra saoĐốt nhiều hơn thì giá SHIB có tăng theo khôngGửi SHIB qua ERC-20, BEP-20 hay Shibarium, và rủi ro của bridgeCó đào hay staking SHIB được khôngMua Shiba ở đâu khi trong tay chỉ có VNDNhận định của tôi: nguồn cung minh bạch, giá trị nằm ở cộng đồng
Xem ảnh lớn ↗SHIB lên 1 đồng, 1 cent hay 1 đô cần vốn hóa bao nhiêu
Lấy giá một đồng coin nhân với số coin đang có, ta được vốn hóa thị trường. Vốn hóa là tổng giá trị của toàn bộ số coin đó theo giá hiện tại. Đảo phép tính lại, ta biết SHIB muốn đạt một mức giá thì vốn hóa phải lớn cỡ nào.
Công thức chỉ có một dòng. Số SHIB còn lại nhân với mốc giá bạn muốn thì ra vốn hóa cần có.
Bảng dưới dùng số liệu tôi đo ngày 25/9/2026 (UTC). Số SHIB còn lại là 589,5 nghìn tỷ. Giá tham chiếu là 0,00000593 USD trên cặp SHIB/USDT của Binance lúc 11:51 UTC. Giá theo VND là 0,154 đồng. Đây là giá CoinGecko quy đổi từ USD, không phải giá của một cặp SHIB/VND giao dịch trực tiếp.
| Mốc giá | Vốn hóa cần có | Gấp giá ngày 25/9/2026 | So với cả thị trường crypto ngày 25/9/2026 |
|---|---|---|---|
| 1 đồng | 589,5 nghìn tỷ đồng (khoảng 22,7 tỷ USD) | khoảng 6,5 lần | khoảng 0,8% |
| 0,1 cent (0,001 USD) | khoảng 589,5 tỷ USD | khoảng 169 lần | khoảng 0,2 lần |
| 1 cent (0,01 USD) | khoảng 5,9 nghìn tỷ USD | khoảng 1.686 lần | khoảng 2,04 lần |
| 1 đô (1 USD) | 589,5 nghìn tỷ USD | khoảng 168.634 lần | khoảng 204 lần |
Vốn hóa SHIB lúc đo là khoảng 3,5 tỷ USD theo CoinGecko (11:57 UTC). Cả thị trường crypto khi đó vào khoảng 2,885 nghìn tỷ USD. Riêng Bitcoin chiếm khoảng 1,70 nghìn tỷ USD.
Đọc bảng theo từng hàng. Mốc 1 đồng cần vốn hóa nhỏ hơn 1% cả thị trường crypto lúc đo. Mốc 1 cent cần vốn hóa gấp đôi toàn bộ thị trường crypto cộng lại. Mốc 1 đô cần vốn hóa hơn hai trăm lần cả thị trường. Cùng là «lên 1», nhưng ba câu hỏi này nằm ở ba tầm rất khác nhau.
Bảng này là phép nhân, không phải dự báo giá. Tôi không nói mốc nào tới hay không tới. Tôi chỉ cho thấy vốn hóa cần có là bao nhiêu. Phần đánh giá là của bạn.
Phép nhân này có một chỗ đáng hỏi thêm. Đó là số SHIB còn lại. Nếu số này giảm mạnh, vốn hóa cần có cũng giảm theo. Vì vậy chuyện đốt coin cần được xem bằng số liệu thật.
Đồng Shiba Inu là gì, ra đời năm nào
Shiba Inu, mã SHIB, là một token chạy trên blockchain Ethereum. Nó không có blockchain riêng. SHIB theo chuẩn ERC-20, tức bộ quy tắc chung cho token phát hành trên Ethereum. Nhờ chuẩn chung này, ví hay sàn nào hỗ trợ token ERC-20 đều đọc được SHIB.
SHIB là một memecoin. Memecoin là đồng coin sinh ra từ một trò đùa hay hình ảnh lan truyền trên mạng. Nó thường không gắn với sản phẩm hay dòng tiền nào. Tên và hình chú chó của SHIB lấy cảm hứng từ Dogecoin. Shiba Inu cũng là tên giống chó Nhật xuất hiện trong hình của Dogecoin.
Hai đồng này giống nhau ở hình ảnh nhưng ngược nhau ở nguồn cung. Dogecoin được đào và mỗi năm có thêm coin mới. SHIB được tạo ra một lần duy nhất lúc phát hành. Sau đó không có thêm đồng SHIB nào.
Đồng Shiba ra đời năm nào? Hợp đồng SHIB lên Ethereum lúc 18:32 UTC ngày 31/7/2020, ở khối 10.569.013. Nhiều trang ghi là tháng 8/2020. Lý do là việc chia token diễn ra trong mấy ngày đầu tháng 8. Có thể coi SHIB ra đời vào mùa hè năm 2020.
Người tạo ra dự án dùng tên ẩn danh Ryoshi. Tài liệu chính thức của dự án tên là WOOF Paper, công bố ngày 29/4/2021. Trong đó có câu của Ryoshi: «We are an experiment in decentralized spontaneous community building». Tạm dịch là «chúng tôi là một thí nghiệm xây dựng cộng đồng phi tập trung và tự phát».
Tháng 5/2022, Ryoshi xóa các bài đăng trên mạng xã hội và rút lui. Danh tính thật của Ryoshi chưa được công khai. Tôi không đoán người đó là ai.
SHIB được niêm yết trên Binance ngày 10/5/2021, trong khu Innovation Zone. Coinbase niêm yết SHIB vào tháng 9/2021. Giá cao nhất trong lịch sử của SHIB rơi vào cuối tháng 10/2021.
1 triệu tỷ SHIB đi đâu trong ba ngày đầu tiên
Lúc triển khai, hợp đồng tạo ra đúng 1 triệu tỷ SHIB, tức 1.000 nghìn tỷ. Toàn bộ được tạo trong một lần và gửi vào một địa chỉ duy nhất. Không có đợt mở bán công khai nào. Tôi lần theo sổ cái từ khối đầu tiên để xem số token này được chia ra sao.
| Thời điểm (UTC) | Chuyển từ | Chuyển tới | Số SHIB |
|---|---|---|---|
| 31/7/2020 18:32 | Hợp đồng SHIB (phát hành) | Địa chỉ phát hành | 1.000 nghìn tỷ |
| 31/7/2020 19:14 | Địa chỉ phát hành | Ví Vitalik Buterin | 10 nghìn tỷ |
| 31/7/2020 20:42 | Địa chỉ phát hành | Pool SHIB/ETH trên Uniswap V2 | 495 nghìn tỷ |
| 1/8/2020 21:34 | Qua một địa chỉ trung gian | Ví Vitalik Buterin | 254,7 nghìn tỷ |
| 2/8/2020 21:46 | Qua một địa chỉ trung gian | Ví Vitalik Buterin | 240,3 nghìn tỷ |
| Kết quả sau ba ngày | Ví Vitalik 505 nghìn tỷ (50,5%) · Pool Uniswap 495 nghìn tỷ (49,5%) | 1.000 nghìn tỷ | |
Sau ba ngày, gần một nửa số SHIB nằm trong pool thanh khoản trên Uniswap. Uniswap là một sàn phi tập trung. Ở đó người dùng đổi token với nhau qua pool. Pool thanh khoản là nơi chứa sẵn hai loại token để người khác vào mua bán.
Phần còn lại nằm trong ví công khai của Vitalik Buterin. Ông là người đồng sáng lập Ethereum. Việc gửi SHIB cho ông là quyết định của phía phát hành.
Nhiều bài giới thiệu nói phần đưa vào Uniswap đã bị khóa vĩnh viễn. Sổ cái cho thấy một chi tiết khác. Khi nạp token vào pool, người nạp nhận về LP token. LP token ghi nhận phần sở hữu trong pool. Ai giữ LP token thì rút được phần thanh khoản tương ứng.
Khoảng 36 phút sau khi nạp, hơn 70 triệu LP token của pool này được chuyển tới ví Vitalik. Theo sổ cái, cả hai nửa vì thế đều nằm trong tay một ví. Một nửa là SHIB. Nửa kia là quyền rút SHIB và ETH ra khỏi pool. Tôi ghi lại đây là dữ kiện trên chuỗi, không kèm phán xét.
Tháng 5/2021, ví Vitalik đốt 410 nghìn tỷ SHIB trong một giao dịch
Tháng 5/2021, ví của Vitalik thực hiện bốn việc với SHIB chỉ trong vài ngày. Tôi ghi lại từng giao dịch theo sổ cái Ethereum. Bảng dưới là các mốc chính.
| Thời điểm (UTC) | Việc gì | Số SHIB |
|---|---|---|
| 12/5/2021 17:23 | Trả toàn bộ LP token về pool, rút thanh khoản lúc phát hành | Nhận về khoảng 2,19 nghìn tỷ SHIB cùng ETH |
| 12/5/2021 18:36 | Gửi tới quỹ India Covid-Crypto Relief Fund | 50,69 nghìn tỷ |
| 16/5/2021 21:48 | Gửi tới địa chỉ 0xdEAD…42069 | 410,24 nghìn tỷ |
| 17/5/2021 14:15 | Gửi tới một ví khác | 46 nghìn tỷ |
| Hiện nay | Số dư SHIB của ví Vitalik | 0 |
Khi rút thanh khoản, ví chỉ nhận về khoảng 2,19 nghìn tỷ SHIB. Con số này nhỏ hơn rất nhiều so với 495 nghìn tỷ nạp vào lúc đầu. Nguyên nhân nằm ở cách pool vận hành. Mỗi lần có người mua SHIB từ pool, SHIB rời pool và ETH đi vào. Sau gần mười tháng, pool còn ít SHIB hơn và nhiều ETH hơn lúc đầu.
Tính cả khoản rút này, ví Vitalik đã nhận tổng cộng khoảng 507,2 nghìn tỷ SHIB qua 14 giao dịch. Đó là toàn bộ số SHIB ví này từng nhận trước khi đốt.
Ngày 16/5/2021 lúc 21:48 UTC, ví gửi 410,24 nghìn tỷ SHIB tới một địa chỉ đốt. Địa chỉ đốt là địa chỉ không ai giữ khóa riêng. Token gửi vào đó không ai chi tiêu hay rút ra được. Ở châu Á, lúc đó đã sang ngày 17/5.
Khoản này bằng khoảng 41% lượng SHIB phát hành ban đầu. Nó cũng bằng khoảng 90% số SHIB còn trong ví sau khoản quyên góp. Chỉ bằng một giao dịch, gần nửa nguồn cung SHIB đã ra khỏi lưu thông.
Vitalik có giải thích lý do. Theo CoinDesk, ông nói mình không muốn trở thành một trung tâm quyền lực kiểu đó. Ông cũng cho biết phần còn lại dùng cho mục đích từ thiện. Ví nhận 46 nghìn tỷ SHIB ngày 17/5 là của ai thì tôi không xác minh được từ sổ cái.
Có một chi tiết kỹ thuật nhỏ nhưng quan trọng. Khoản đốt này là một lần chuyển token tới địa chỉ đốt. Nó không gọi hàm burn() của hợp đồng. Vì vậy tổng cung ghi trong hợp đồng không giảm theo. Chi tiết này là gốc của chuyện mỗi trang ghi tổng cung SHIB một kiểu.
Shiba Inu có đốt coin không, và vì sao mỗi trang ghi tổng cung một khác
Tôi mở mã nguồn hợp đồng SHIB đã được xác minh công khai. Hợp đồng dựng từ mẫu TokenMintERC20Token, biên dịch bằng solc 0.5.0. Trong các hàm công khai không có hàm mint. Mint là hàm tạo thêm token mới.
Nói gọn, hợp đồng SHIB không có hàm nào để in thêm token. Không có người quản trị nào có quyền tạo thêm SHIB. Toàn bộ 1 triệu tỷ SHIB ra đời đúng một lần, ngay lúc triển khai. Từ đó tới nay, số SHIB chỉ có thể đứng yên hoặc giảm.
Vậy Shiba Inu có đốt coin không? Có, và có hai cách đốt. Hai cách này để lại dấu vết khác nhau trên sổ cái. Chính sự khác nhau đó làm nhiều người đọc nhầm số liệu.
Cách thứ nhất là chuyển SHIB tới một địa chỉ đốt. Token vẫn nằm ở đó và vẫn được tính trong tổng cung của hợp đồng. Muốn biết đã đốt bao nhiêu, phải cộng số dư của các địa chỉ đốt. Hai địa chỉ đốt hay dùng nhất là 0xdEAD…42069 và 0x…dEaD.
Cách thứ hai là gọi hàm burn(). Hàm này cho phép bất kỳ ai xóa hẳn số token trong ví của chính mình. Token biến mất khỏi sổ sách. Tổng cung trong hợp đồng giảm đúng bằng số đó.
| So sánh | Gửi tới địa chỉ đốt | Gọi hàm burn() |
|---|---|---|
| Token đi đâu | Nằm yên ở địa chỉ không ai chi tiêu được | Bị xóa khỏi sổ sách |
| Tổng cung trong hợp đồng (totalSupply) | Không đổi | Giảm đúng bằng lượng đốt |
| Cách đếm lượng đã đốt | Cộng số dư các địa chỉ đốt | Lấy lượng phát hành trừ totalSupply |
| Khoản lớn nhất | Khoản của ví Vitalik tháng 5/2021 | Không có khoản lớn, chỉ có nhiều lần nhỏ |
| Ai hay dùng | Người dùng, dự án, các chương trình đốt cộng đồng | Phần lớn là hợp đồng của các dự án khác |
Hàm burn() được gọi nhiều lần, mỗi lần một ít. Phần lớn lượt gọi đến từ hợp đồng của dự án khác. Đứng đầu là bộ NFT SHIBOSHIS, sau đó tới Marswap và PREME.
Vì có hai cách đốt, các trang ghi tổng cung SHIB theo hai kiểu. Trang đọc thẳng totalSupply từ hợp đồng thì ra con số gần 1 triệu tỷ. Trang trừ thêm số dư ở địa chỉ đốt thì ra con số nhỏ hơn nhiều. Cả hai đều không sai, chỉ là cách đếm khác nhau. Khi so số liệu giữa hai trang, bạn chỉ cần xem trang đó có trừ địa chỉ đốt hay không.
Xem ảnh lớn ↗Số liệu tôi tự đo: đã đốt bao nhiêu, còn lại bao nhiêu (25/9/2026)
Tôi không lấy số từ trang theo dõi đốt coin nào. Tôi gom mọi lần chuyển SHIB tới hai địa chỉ đốt, cộng với mọi lần gọi hàm burn(). Khoảng thời gian là từ khối triển khai tới khối 26.054.200, tức ngày 25/9/2026. Tổng cộng có 19.505 giao dịch.
Sau đó tôi đối chiếu hai lần. Tổng các lần chuyển tới mỗi địa chỉ đốt khớp đúng với số dư đang nằm ở địa chỉ đó. Tổng các lần gọi burn() khớp đúng với phần totalSupply bị giảm. Hai phép đối chiếu cùng khớp nghĩa là tôi không bỏ sót giao dịch nào.
| Nguồn cung SHIB, đo ngày 25/9/2026 (UTC) | Số SHIB | Ghi chú |
|---|---|---|
| Phát hành ban đầu | 1.000 nghìn tỷ | Một lần, ngày 31/7/2020 |
| Nằm ở địa chỉ 0xdEAD…42069 | 410,44 nghìn tỷ | 11.705 giao dịch |
| Nằm ở địa chỉ 0x…dEaD | 49,5 tỷ | 2.680 giao dịch |
| Xóa bằng hàm burn() | 17,7 tỷ | 5.120 giao dịch |
| Tổng đã đốt | 410,5 nghìn tỷ | 41,05% lượng ban đầu |
| Còn lại | 589,5 nghìn tỷ | 58,95%, khớp total_supply trên CoinGecko |
| totalSupply ghi trong hợp đồng | 999,98 nghìn tỷ | Chỉ trừ phần xóa bằng burn() |
| Lượng lưu hành theo CoinGecko | 589,2 nghìn tỷ | Để tham khảo |
Tổng lượng SHIB đã đốt là 410,5 nghìn tỷ. Khoản của ví Vitalik tháng 5/2021 chiếm 99,94% trong đó. Nói cách khác, gần như toàn bộ lượng SHIB bị đốt tới nay đến từ một giao dịch duy nhất năm 2021. 19.504 giao dịch còn lại cộng hết chỉ được khoảng 261,9 tỷ SHIB. Phần này bằng 0,06% tổng lượng đã đốt.
Câu «đốt đều đặn nên nguồn cung giảm gần một nửa» vì thế không khớp với sổ cái. Nguồn cung giảm gần một nửa là nhờ một lần duy nhất. Các lần đốt về sau cộng lại chưa tới 0,1% tổng lượng đã đốt.
| Năm | SHIB bị đốt (không tính khoản của Vitalik) | Số giao dịch |
|---|---|---|
| 2020 | 27,0 tỷ | 1 |
| 2021 | 31,5 tỷ | 3.408 |
| 2022 | 83,4 tỷ | 6.629 |
| 2023 | 72,0 tỷ | 4.032 |
| 2024 | 35,6 tỷ | 1.718 |
| 2025 | 8,0 tỷ | 2.183 |
| 2026 (tới ngày 25/9/2026) | 4,5 tỷ | 1.533 |
Năm đốt nhiều nhất là 2022, sau đó là 2023. Từ 2024 lượng đốt giảm rõ. Năm 2025 có nhiều giao dịch đốt hơn năm 2024, nhưng tổng lượng lại ít hơn nhiều. Tức là có nhiều người đốt, còn mỗi lần đốt thì nhỏ.
Một phần lượng đốt năm 2022 đến từ Burn Portal của ShibaSwap, mở vào cuối tháng 4/2022. Người dùng gửi SHIB vào địa chỉ đốt và nhận token thưởng. Báo chí khi đó ghi khoảng 11 tỷ SHIB bị đốt trong 24 giờ đầu. Tháng 10/2022, ShibaSwap tiếp quản Burn Portal. Hiện nó còn hoạt động hay không thì tôi chưa kiểm chứng.
| Tốc độ đốt gần đây, tính tới ngày 25/9/2026 | Giá trị |
|---|---|
| SHIB bị đốt trong 365 ngày | 4,86 tỷ (2.096 giao dịch) |
| SHIB bị đốt trong 30 ngày | 173 triệu (185 giao dịch) |
| Lượng đốt một năm so với số SHIB còn lại | khoảng 0,0008% |
| Thời gian để đốt 1% số còn lại, nếu giữ đúng tốc độ này | khoảng 1.214 năm |
| Giá trị một năm đốt theo giá lúc đo | khoảng 28.800 USD |
| Lượng đốt mỗi ngày, trung vị | khoảng 2,0 triệu SHIB |
| 10% số ngày đốt nhiều nhất | từ khoảng 12,1 triệu SHIB trở lên |
| Ngày đốt nhiều nhất (khoảng 26/7/2026) | khoảng 2,08 tỷ SHIB |
| Số ngày không có giao dịch đốt nào | 13 |
Đặt cạnh số SHIB còn lại, lượng đốt một năm gần đây rất nhỏ. Với tốc độ này, muốn đốt 1% số SHIB còn lại cần hơn một nghìn năm. Đây chỉ là một phép chia. Không có gì bảo đảm tốc độ này giữ nguyên. Nó có thể nhanh lên hoặc chậm lại bất cứ lúc nào.
Một năm đốt gần 4,86 tỷ SHIB nghe rất lớn. Quy ra tiền theo giá lúc đo thì chỉ khoảng 28.800 USD. Số SHIB trông lớn vì giá mỗi đồng rất nhỏ. Tính trung vị, mỗi giao dịch đốt trong năm qua chỉ khoảng 241.326 SHIB. Quy ra tiền là khoảng 1,4 USD.
Đọc tin «tỷ lệ đốt SHIB tăng vọt» thế nào cho đúng
Có những bản tin kiểu «tỷ lệ đốt SHIB tăng vọt 500%». Con số phần trăm trong các tin này là mức thay đổi so với hôm trước. Nó không phải phần trăm của tổng cung.
Khi hôm trước đốt ít, chỉ cần hôm nay đốt vừa phải là tỷ lệ nhảy vọt. Theo số tôi đo tới ngày 25/9/2026, trung vị lượng đốt mỗi ngày trong một năm qua chỉ khoảng 2 triệu SHIB. Giả sử hôm qua đốt 2 triệu và hôm nay đốt 12 triệu. Tỷ lệ đốt khi đó tăng 500%.
Mười triệu SHIB chênh lệch đó quy ra tiền chỉ vài chục USD theo giá ngày 25/9/2026. So với số SHIB còn lại, nó nhỏ tới mức phải viết rất nhiều số 0 sau dấu phẩy. Một người đốt một khoản vừa phải là đủ tạo ra tiêu đề như vậy.
Khi đọc tin tỷ lệ đốt, bạn có thể tự hỏi hai câu. Câu thứ nhất là hôm đó đốt bao nhiêu SHIB và quy ra bao nhiêu tiền. Câu thứ hai là con số đó bằng bao nhiêu phần của số SHIB còn lại. Hai câu này cho biết nhiều hơn con số phần trăm trên tiêu đề.
Số liệu đốt hằng ngày có trên các trang theo dõi đốt coin. Tôi không tìm thấy bộ đếm lượng đốt chính thức nào do đội Shiba Inu công bố. Trang được nhắc tới nhiều là Shibburn. Đây là một trang cộng đồng độc lập, chạy từ tháng 6/2021, không phải trang chính thức.
Mỗi trang theo dõi tính một nhóm địa chỉ đốt khác nhau. Vì vậy tổng lũy kế giữa các trang lệch nhau một chút. Xu hướng thì khớp với số tôi đo. Tôi không dẫn số của các trang đó. Mọi con số trong bài này là số tôi tự gom từ sổ cái Ethereum.
Trang theo dõi có ích khi bạn muốn biết hôm nay có ai đốt hay không. Nó ít có ích khi bạn muốn biết nguồn cung đang giảm nhanh cỡ nào. Muốn biết điều sau, hãy nhìn lượng đốt cả năm đặt cạnh số SHIB còn lại.
Shibarium và BONE đốt SHIB từ phí ra sao
Shibarium là mạng layer 2 của hệ sinh thái Shiba Inu. Layer 2 ở đây là một mạng riêng gắn với Ethereum, dùng để giao dịch với phí thấp hơn. Mạng chính ra mắt ngày 16/8/2023. Chain ID của Shibarium là 109.
Ngay sau khi ra mắt, lưu lượng tăng đột ngột làm mạng ngừng tạo khối trong vài giờ. Khoảng 1,7 triệu USD tiền ETH và token khác bị kẹt một thời gian ở bridge. Bridge là công cụ chuyển token giữa Ethereum và Shibarium. Tới cuối tháng 8/2023 mạng hoạt động bình thường trở lại.
Trên Shibarium, phí gas trả bằng BONE, không trả bằng SHIB. Phí gas là khoản phí trả cho mạng để giao dịch được xử lý. BONE là token quản trị của hệ sinh thái. Nó còn dùng để stake cho validator, tức các nút xác nhận giao dịch trên Shibarium. Tổng cung BONE trên chuỗi khoảng 250 triệu.
Hệ sinh thái còn có LEASH và TREAT. TREAT có tổng cung 10 tỷ và bắt đầu giao dịch ngày 14/1/2025. LEASH đang chuyển sang hợp đồng mới sau lỗi ở hợp đồng cũ. Vì thế tôi không ghi số cung của LEASH. ShibaSwap là sàn phi tập trung của hệ sinh thái, ra mắt tháng 7/2021.
Theo tài liệu chính thức, Shibarium có cơ chế đốt SHIB lấy từ phí. 70% phí cơ bản (base fee) được đổi sang SHIB rồi đốt. 30% còn lại dùng cho chi phí vận hành. Từ đợt hard fork ngày 9/8/2024 ở khối 6.206.570, việc này được tự động hóa.
Lượng BONE thu từ phí được xử lý qua ShibTorch, và bất kỳ ai cũng có thể kích hoạt công cụ này. ShibTorch chuyển BONE về Ethereum, đổi sang SHIB rồi đốt. Như vậy phần đốt cuối cùng diễn ra trên Ethereum. Nó đã nằm sẵn trong số liệu tôi gom ở mục trên.
Đó là thiết kế trên giấy. Tỷ lệ 70% hiện còn chạy đúng như vậy hay không, tôi chưa kiểm chứng được. Kết quả thì đo được. Lượng đốt cả năm từ mọi nguồn, tính cả Shibarium, là con số trong bảng tốc độ đốt ở trên. Con số đó rất nhỏ so với số SHIB còn lại.
Ngày 25/9/2026, tôi gọi thử RPC công khai của Shibarium. Mạng trả về chain ID 109. Số khối lúc đó khoảng 19,16 triệu. Giá gas khoảng 1,5 gwei.
Đốt nhiều hơn thì giá SHIB có tăng theo không
Câu trả lời nằm ở cách giá được tạo ra. Việc đốt làm bớt số SHIB đang tồn tại, còn giá thì do người mua và người bán định ra. Hai thứ này chỉ gặp nhau qua vốn hóa.
Nhớ lại công thức ở đầu bài. Giá bằng vốn hóa chia cho số SHIB còn lại. Nếu vốn hóa đứng yên và số SHIB giảm 1%, giá chỉ nhích khoảng 1%. Nếu số SHIB giảm một phần rất nhỏ của 1%, giá cũng chỉ đổi một phần rất nhỏ của 1%.
Có thể so bằng số cụ thể, theo số liệu ngày 25/9/2026. Lúc đo, giá SHIB là 0,00000593 USD. Nếu chữ số cuối nhích lên thành 0,00000594 USD, giá đã đổi khoảng 0,17%. Muốn số SHIB giảm tương đương bằng cách đốt với tốc độ gần đây, cần khoảng 200 năm.
Vốn hóa thì không đứng yên. Nó đi theo tiền mua vào và bán ra từng phút. Nếu vốn hóa giảm, giá vẫn giảm dù có đốt. Nếu vốn hóa tăng, giá vẫn tăng dù không đốt đồng nào. Thứ quyết định là dòng tiền đi vào hay đi ra.
Khi thấy một bài nói «vừa đốt thêm hàng tỷ SHIB», bạn có thể tự tính. Lấy số SHIB bị đốt chia cho số SHIB còn lại. Với mức đốt gần đây, kết quả là một phần rất nhỏ của 1%. Con số đó cho biết bản tin nặng hay nhẹ.
Khoản đốt lớn năm 2021 khác hẳn. Nó làm nguồn cung giảm khoảng 41% chỉ trong một ngày. Nhưng sổ cái chỉ ghi số lượng. Nó không ghi được khoản đốt đó ảnh hưởng tới giá bao nhiêu, vì giá còn chịu tác động của cả thị trường cùng lúc. Tôi không gán một mức giá nào cho khoản đốt đó.
Xem ảnh lớn ↗Gửi SHIB qua ERC-20, BEP-20 hay Shibarium, và rủi ro của bridge
Khi chuyển SHIB, lúc chọn mạng là lúc dễ xảy ra sự cố nhất. SHIB tồn tại trên nhiều mạng. Mỗi mạng dùng một hợp đồng khác nhau. Nơi nhận phải hỗ trợ đúng mạng mà bạn chọn ở nơi gửi.
ERC-20 là SHIB gốc trên Ethereum. Đây cũng là mạng mặc định khi rút SHIB trên Binance. Phí rút cao vì mỗi giao dịch trên Ethereum phải trả phí gas bằng ETH.
BEP-20 là SHIB trên BNB Smart Chain. Đây là token do Binance phát hành, hiển thị với tên Binance-Peg SHIBA INU ở hợp đồng 0x2859…DD4D. Nó là một hợp đồng khác, không phải hợp đồng SHIB gốc. Phí gas trên BNB Smart Chain trả bằng BNB.
Binance có chính sách chung là bảo chứng các token peg theo tỷ lệ 1:1 bằng tài sản gốc. Tôi không tìm thấy trang bảo chứng riêng cho SHIB. Trên BscScan, hợp đồng này được ghi là dạng proxy có thể nâng cấp.
| Mạng (Binance, kiểm tra ngày 25/9/2026) | Hợp đồng SHIB | Phí rút | Rút tối thiểu | Phí quy ra USD |
|---|---|---|---|---|
| Ethereum (ERC-20), mặc định | 0x95aD…C4cE, bản gốc | 138.948 SHIB | 277.896 SHIB | khoảng 0,82 USD |
| BNB Smart Chain (BEP-20) | 0x2859…DD4D, Binance-Peg | 4.020 SHIB | 8.040 SHIB | khoảng 0,02 USD |
| Shibarium | Qua bridge | Không có trong danh sách nạp rút SHIB của Binance | ||
Lượng SHIB BEP-20 đang có trên BNB Smart Chain khoảng 9,21 nghìn tỷ, đo cùng ngày. BEP-20 rẻ hơn nhiều. Nhưng nó chỉ dùng được khi ví hoặc sàn nhận cũng hỗ trợ SHIB BEP-20.
Nếu gửi SHIB BEP-20 tới một địa chỉ chỉ nhận ERC-20, tiền có thể bị kẹt. Có trường hợp không lấy lại được. Bài gửi crypto nhầm mạng nói kỹ các trường hợp này. Trước khi gửi, hãy mở mục nạp ở nơi nhận và xem nơi đó ghi mạng nào. Chuyển giữa hai sàn thì xem thêm cách chuyển coin giữa các sàn.
Muốn đưa SHIB lên Shibarium thì phải qua bridge. Bridge của Shibarium từng bị tấn công. Ngày 12/9/2025 lúc 18:44 UTC, kẻ tấn công vay nhanh (flash loan) 4,6 triệu BONE và ủy quyền số BONE đó cho validator. Khóa ký của 10 trong số 12 validator đã bị lộ. Kẻ tấn công dùng các khóa đó để duyệt những lệnh rút giả.
Thống kê ban đầu ghi thiệt hại khoảng 2,4 triệu USD. Trong đó có khoảng 225 ETH và gần 93 tỷ SHIB. Thống kê sau đó là khoảng 4,1 triệu USD vì tính thêm nhiều loại token. Phía Shibarium tạm dừng staking để đóng băng số BONE đã vay rồi thu hồi. Họ thay khóa validator và mời công ty bảo mật vào kiểm tra.
Ngày 14/10/2025, bridge Plasma mở lại nhưng chỉ cho BONE. Rút tiền qua đó phải chờ 7 ngày. Bridge cho SHIB đã mở lại hay chưa thì tôi chưa xác minh được tính tới ngày đo. Người bị thiệt nhận SOU (Shib Owes You). Đây là NFT ghi số tiền được nợ, trả dần từ doanh thu hệ sinh thái và tiền quyên góp. Nó không phải khoản hoàn tiền ngay một lần.
Sau vụ này, K9 Finance ngừng các sản phẩm trên Shibarium từ ngày 25/2/2026. Mỗi lần đi qua bridge là thêm một lớp rủi ro, ngoài rủi ro giá của chính SHIB. SHIB nằm yên ở mạng gốc thì không phải chịu thêm lớp rủi ro này.
Có đào hay staking SHIB được không
Không đào được SHIB. SHIB là token ERC-20 và toàn bộ số lượng đã được tạo một lần lúc triển khai. Hợp đồng không có hàm in thêm. Cũng không có người quản trị nào có quyền tạo token. Bản thân Ethereum giờ chạy bằng proof of stake nên không còn thợ đào.
Vì thế, ứng dụng hay trang web mời «đào SHIB miễn phí» đang mô tả một việc không tồn tại. Các kiểu lừa đảo tiền mã hóa hay gặp có cả dạng này.
Hợp đồng SHIB cũng không có chức năng staking hay trả lãi. Giữ SHIB trong ví không tự sinh thêm SHIB. Staking là khóa coin để nhận thưởng theo quy tắc của một mạng hay một sản phẩm. Với SHIB, mọi sản phẩm «staking SHIB» đều do một bên khác đặt điều kiện.
ShibaSwap từng có sản phẩm BURY. Người dùng gửi SHIB vào, nhận xSHIB và phần thưởng BONE. Việc phát thưởng BONE dừng ngày 26/9/2023. Tài liệu của chính ShibaSwap ghi rằng việc chia thưởng bị chậm lại.
Bản Bury 2.0 trên Shibarium chỉ cho quyền bỏ phiếu. Tài liệu ghi rõ bản này không có phần thưởng. Nếu thấy nơi nào quảng cáo lãi từ Bury 2.0, hãy đối chiếu với tài liệu gốc.
Sản phẩm tiết kiệm hay staking SHIB trên sàn là sản phẩm riêng của sàn. Lãi suất, thời gian khóa và rủi ro do sàn quyết định. Mỗi khu vực có thể thấy danh sách sản phẩm khác nhau. Hãy đọc điều kiện ngay trên màn hình của bạn trước khi gửi.
Mua Shiba ở đâu khi trong tay chỉ có VND
Trong các cặp giao ngay tôi kiểm tra ngày 25/9/2026, không có cặp SHIB/VND. Đường mua quen thuộc là đi qua USDT. Bạn mua USDT bằng VND trước, rồi dùng USDT mua SHIB.
- Mua USDT bằng VND trên chợ P2P của sàn. Cách làm từng bước có trong bài mua USDT bằng VND.
- Nếu sàn để USDT mua từ P2P ở một ví riêng, chuyển số USDT đó sang ví giao ngay (spot).
- Mua SHIB qua cặp SHIB/USDT.
- Nếu muốn rút SHIB về ví riêng, chọn đúng mạng theo bảng ở mục chọn mạng.
Giá SHIB có nhiều số 0 sau dấu phẩy nên rất dễ đọc nhầm. Cách an toàn là đếm số chữ số 0 ngay sau dấu phẩy. Ví dụ giá 0,00001 USD có bốn chữ số 0 rồi mới tới số 1. Chỉ cần đếm sai một số 0 là giá lệch mười lần.
Một số trang rút gọn dãy số 0 thành một con số nhỏ viết thấp hơn dòng chữ. Gặp kiểu đó, con số nhỏ chính là số chữ số 0. Một cách khác là quy ra giá của 1 triệu SHIB. Với giá 0,00001 USD thì 1 triệu SHIB là 10 USD.
Khi đặt lệnh, hãy nhìn tổng số USDT bỏ ra trước. Số SHIB mua được luôn rất lớn, nên nhìn số lượng dễ làm bạn mất cảm giác về số tiền thật.
Bốn sàn dưới đây đều có cặp SHIB/USDT khi tôi kiểm tra. Nếu bạn chưa có tài khoản Binance, bài mã giới thiệu Binance hướng dẫn cách đăng ký.
Binance
Bybit
OKX
Gate.io
Mỗi khu vực thấy sản phẩm khác nhau, hãy kiểm tra trên màn hình của bạn. Tiết lộ liên kết tiếp thị: một số liên kết là liên kết đối tác. Chúng tôi có thể nhận hoa hồng mà bạn không tốn thêm chi phí. Đây không phải là lời khuyên đầu tư.
Nhận định của tôi: nguồn cung minh bạch, giá trị nằm ở cộng đồng
Thiết kế hứa gì? SHIB hứa một điều và giữ được điều đó. Số lượng không tăng. Nó không hứa dòng tiền. SHIB không tạo ra doanh thu, không chia lợi nhuận và không trả lãi. Giá trị của nó đến từ sự chú ý và cộng đồng những người muốn giữ và giao dịch nó.
SHIB hợp với ai? Hợp với người muốn giữ một memecoin có mặt ở nhiều sàn lớn và hiểu rõ mình đang mua gì. Hợp với người chấp nhận rằng giá đi theo sự quan tâm của thị trường. Không hợp với người cần một tài sản có dòng tiền để định giá. Cũng không hợp với người mua vì tin chuyện đốt coin kéo giá lên.
Điểm tôi thấy đáng ngờ nhất là câu chuyện «đốt là giá lên». Đây là câu chuyện hay được kể về SHIB. Sổ cái không ủng hộ nó. Gần như toàn bộ lượng đốt là một khoản năm 2021. Phần đốt về sau rất nhỏ so với số còn lại.
Ý kiến ngược lại cũng có cơ sở. SHIB đã tồn tại nhiều năm. Nó vẫn có cặp giao ngay ở mọi sàn lớn mà tôi kiểm tra được, và vẫn có giao dịch đốt gần như mỗi ngày. Nó có một cộng đồng lớn, một mạng Shibarium và vài token đi kèm. Với một memecoin, thanh khoản và độ nhận diện kéo dài nhiều năm là thứ có thật.
Nếu bạn đang hỏi «đồng shiba có tiềm năng không», tôi không trả lời thay bạn. Tôi đề nghị nhìn ba thứ. Thứ nhất là bảng vốn hóa ở đầu bài. Thứ hai là tốc độ đốt thật. Thứ ba là việc SHIB không có dòng tiền.
Còn vài điều tôi chưa biết và nói thẳng ra đây. Ví nhận 46 nghìn tỷ SHIB từ ví Vitalik là của ai. Cơ chế đốt 70% của Shibarium có còn chạy đúng tỷ lệ không. Bridge cho SHIB đã mở lại chưa.
Trang này dùng link giới thiệu của các sàn ở phần mua. Nếu bạn đăng ký qua đó, chúng tôi có thể nhận hoa hồng. Điều đó không đổi các con số trong bài, vì tất cả đều lấy từ sổ cái và dữ liệu công khai.








